บทที่ 2 จาก 18
กองทุน Säule 3a ของคุณลงทุนอะไรอยู่?
ชื่อกองทุนบอกได้ไม่หมด เปิด Factsheet แล้วดูให้ชัดว่าเงินของคุณอยู่ในสินทรัพย์ไหน ประเทศไหน สกุลเงินไหน และถือบริษัทเดิมซ้ำกันหรือเปล่า
- Factsheet (เอกสารสรุปข้อมูลกองทุน) บอกว่าเงินของคุณถูกนำไปลงทุนอะไร ชื่อกองทุนบอกไม่ได้
- ดู 6 จุด: สัดส่วนหุ้น ประเภทสินทรัพย์ ประเทศ สกุลเงิน 10 อันดับแรกที่ถือ และเป็น Index หรือ Active
- มีหลายบัญชี ไม่ได้แปลว่ากระจายความเสี่ยงแล้ว ต้องเทียบของข้างใน
สารบัญ
ต่อจากบทที่ 1
ในบทที่ 1 คุณแยกได้แล้วว่า Säule 3a (การออมเกษียณแบบผูกพัน หลักที่ 3a) ของคุณเป็นบัญชีเงินสด พอร์ตลงทุน หรือสัญญาประกัน
บทนี้สำหรับคนที่มี 3a แบบลงทุน หรือ 3a แบบประกันที่มีส่วนลงทุนอยู่ข้างใน
ชื่อกลยุทธ์อย่าง “Balanced”, “Growth” หรือ “Aktien 75” บอกทิศทางกว้าง ๆ เท่านั้น กองทุนสองกองที่ชื่อคล้ายกันอาจลงทุนต่างกันมาก ทั้งประเทศ สกุลเงิน และจำนวนบริษัท
Factsheet คืออะไร หาได้ที่ไหน
Factsheet เป็นเอกสารสั้น ๆ 1–3 หน้า ที่ผู้ให้บริการออกเป็นระยะ มักเป็นรายเดือนหรือรายไตรมาส
หาได้จาก
- แอปหรือเว็บไซต์ของธนาคาร มูลนิธิ 3a หรือบริษัทประกัน ในหน้ากองทุนที่คุณถืออยู่
- หน้ารายละเอียดของ Anlagestrategie (กลยุทธ์การลงทุน) ที่คุณเลือก
- ถ้าหาไม่เจอ ขอจากผู้ให้บริการโดยตรง
ก่อนอ่าน ให้ดูวันที่ข้อมูลบนเอกสารก่อน มักเขียนว่า Stichtag (วันที่อ้างอิงข้อมูล) หรือ “as of” ตัวเลขใน Factsheet เปลี่ยนได้ทุกเดือน
ข้อความสำหรับขอเอกสาร
ส่งได้ทั้งอีเมลและในแอป ส่งฉบับภาษาเยอรมันให้ผู้ให้บริการ ฉบับไทยมีไว้ให้คุณเข้าใจว่าเขียนอะไร
อ่าน 6 จุดใน Factsheet
Factsheet ของสวิสมักใช้คำเยอรมันหรืออังกฤษ ฉันใส่ไว้ทั้งสองภาษา ให้หาคำที่ตรงกับเอกสารของคุณ
สัดส่วนหุ้น
คำที่พบ: Aktienquote · Aktienanteil · Equity allocation
ตัวเลขนี้บอกว่าพอร์ตขึ้นลงแรงแค่ไหน ยิ่งหุ้นมาก มูลค่ายิ่งผันผวน
BVV 3 (ข้อบังคับเรื่องการลดหย่อนภาษีสำหรับ Säule 3a) ให้ 3a ที่เปิดกับ Bankstiftung (มูลนิธิของธนาคาร) ใช้กฎการลงทุนของ BVV 2 (ข้อบังคับของระบบบำนาญหลักที่ 2) กฎนั้นจำกัดสัดส่วนหุ้นไว้ที่ 50% ของเงินทั้งหมด แต่ให้ขยายเกินขีดนี้ได้ ถ้าข้อบังคับของมูลนิธิเปิดทางไว้ และมูลนิธิแสดงในรายงานประจำปีได้ว่ายังรักษาหลักความปลอดภัยและการกระจายความเสี่ยง
ถ้า 3a ของคุณเป็นสัญญาประกัน ให้ดูเงื่อนไขการลงทุนในเอกสารของบริษัทประกัน
ผู้ให้บริการ 3a หลายแห่งใช้ช่องขยายนี้ จึงมีกลยุทธ์ที่หุ้นเกิน 50% ให้เลือก สำหรับคนที่รับความเสี่ยงได้สูงพอ
การมีกลยุทธ์หุ้นสูงให้เลือก ไม่ได้แปลว่าเหมาะกับทุกคน ให้ย้อนไปดูบทที่ 1 ว่าคุณเหลือเวลาอีกกี่ปีก่อนถอน และรับการขาดทุนระหว่างทางได้แค่ไหน
ประเภทสินทรัพย์
คำที่พบ: Asset Allocation · Vermögensaufteilung
แยกให้เห็นว่าเงินอยู่ใน
- Aktien (หุ้น)
- Obligationen (พันธบัตร หรือ Bonds)
- Immobilien (อสังหาริมทรัพย์)
- Liquidität (เงินสด)
- Alternative Anlagen (การลงทุนทางเลือก เช่น ทองคำ)
ถ้าเห็นเงินสดสัดส่วนสูงผิดปกติ ให้ดูว่าเป็นช่วงรอลงทุน หรือเป็นนโยบายของกองทุน
ประเทศและภูมิภาค
คำที่พบ: Regionen · Länderaufteilung · Regional allocation
ดูว่าหุ้นแบ่งเป็นหุ้นสวิสกับหุ้นต่างประเทศอย่างไร
กองทุน 3a หลายกองถือหุ้นสวิสในสัดส่วนสูง เรียกว่า Home Bias (การถือสินทรัพย์ในประเทศตัวเองมาก) ไม่ได้ผิด แต่ควรรู้ว่าตลาดหุ้นสวิสมีบริษัทใหญ่ไม่กี่แห่งเป็นสัดส่วนสูงของดัชนี เงินของคุณจึงอาจผูกกับบริษัทไม่กี่แห่งมากกว่าที่คิด
ส่วนหุ้นต่างประเทศ ดัชนีหุ้นโลกหลายตัวมีสหรัฐอเมริกาเป็นสัดส่วนใหญ่ที่สุด ให้ดูตัวเลขจริงใน Factsheet ของคุณ
สกุลเงิน
คำที่พบ: Währungen · Currency allocation · währungsgesichert (ป้องกันความเสี่ยงค่าเงิน หรือ hedged)
หุ้นต่างประเทศมักซื้อขายเป็น USD หรือ EUR ถ้าค่าเงินเหล่านั้นอ่อนลงเมื่อเทียบกับ CHF มูลค่าในหน่วย CHF จะลดลง แม้ราคาหุ้นไม่เปลี่ยน
บางกองทุนป้องกันความเสี่ยงค่าเงินไว้บางส่วนหรือทั้งหมด ซึ่งมีต้นทุนเพิ่ม ให้ดูว่ากองของคุณทำหรือไม่
เงิน 3a จ่ายออกมาเป็น CHF แล้วคุณค่อยแลกเป็นบาท ค่าเงินจึงมีผลสองชั้น คือระหว่างลงทุน และตอนแลกเงินกลับ ดูซีรีส์ กลับไทยแบบมีแผน
10 อันดับแรกที่ถือ
คำที่พบ: Grösste Positionen · Top 10 Holdings
ดูสองอย่าง
- 10 อันดับแรกรวมกันเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ของกองทุน ยิ่งสูง ยิ่งกระจุกตัว
- เป็นบริษัทเดียวกับที่อยู่ในกองอื่นของคุณหรือไม่ (ดูหัวข้อถัดไป)
เป็น Index หรือ Active
คำที่พบ: Benchmark · Referenzindex · indexiert · passiv · aktiv verwaltet
- Index Funds: ลงทุนตามดัชนี ค่าใช้จ่ายมักต่ำกว่า
- Active Funds: ผู้จัดการเลือกหุ้นเอง พยายามทำผลงานให้ดีกว่าดัชนี ค่าใช้จ่ายมักสูงกว่า และไม่รับประกันว่าจะชนะดัชนี
ดู TER (ค่าใช้จ่ายรวมต่อปีของกองทุน) ในเอกสารด้วย แต่ TER อาจยังไม่รวมทุกค่าใช้จ่าย บทที่ 3 จะอธิบายเรื่องนี้ละเอียด
หลายบัญชี ถือซ้ำกันหรือเปล่า
หลายคนแยก 3a เป็นหลายบัญชี เพื่อทยอยถอนคนละปีและลดภาษีตอนถอน นั่นคือการกระจาย “เวลาถอน” ไม่ใช่การกระจาย “ความเสี่ยงการลงทุน”
ถ้าทุกบัญชีใช้กลยุทธ์เดียวกัน คุณก็ถือหุ้นชุดเดียวกัน 3–5 ครั้ง
ตัวอย่างสมมุติ: 3 กองทุน 10 อันดับแรก
| กองทุน | บริษัท X | บริษัท Y | บริษัท Z | บริษัท W |
|---|---|---|---|---|
| กองทุน A | ||||
| กองทุน B | ||||
| กองทุน C |
● = อยู่ใน 10 อันดับแรกของกองนั้น
ถึงจะถือ 3 กองทุน บริษัท X ก็อยู่ในทุกกอง ถ้าบริษัท X ราคาตกแรง พอร์ตทั้งหมดของคุณจะได้รับผลพร้อมกัน
วิธีตรวจแบบง่าย
- วาง Factsheet ของทุกกองเรียงกัน
- เทียบสัดส่วนหุ้น ประเทศ และสกุลเงิน ว่าเหมือนกันแค่ไหน
- เทียบรายชื่อ 10 อันดับแรก แล้วนับว่ามีชื่อซ้ำกันกี่บริษัท
- นับรวมพอร์ตลงทุนนอก 3a ด้วย ถ้ามี
ถือซ้ำไม่ได้แปลว่าผิดเสมอไป ถ้าคุณตั้งใจ และรู้ว่าตัวเองถืออะไร สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงคือการคิดว่ากระจายความเสี่ยงแล้ว ทั้งที่ของข้างในแทบเหมือนกัน
ความเข้าใจผิดที่พบบ่อย
ตารางจดข้อมูลกองทุน
จด 1 ชุดต่อ 1 กองทุน ข้อมูลที่กรอกจะเก็บไว้ในเครื่องของคุณเท่านั้น
บันทึกในเครื่องนี้อัตโนมัติ
ถ้าทำได้เรื่องเดียว
เปิด Factsheet ของกองทุน 3a ทุกกอง แล้วเทียบ 10 อันดับแรก
ถ้าชื่อซ้ำกันเกือบหมด คุณจะรู้ทันทีว่าความเสี่ยงของคุณกระจายน้อยกว่าที่คิดค่ะ
เนื้อหานี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะสัญญา โปรดตรวจ Police, AVB, หนังสือแจ้งจากบริษัท และเส้นตายของตนก่อนดำเนินการ