ปฏิทินการเงินคนไทยในสวิตเซอร์แลนด์ 🇨🇭
ภาษี • AHV • Krankenkasse • Säule 3a • Pensionskasse • วันยกเลิกสัญญา — รวมช่วงเวลาที่ควรกลับมาตรวจตลอดทั้งปีไว้ในหน้าเดียว
เส้นตายบางรายการเป็นกฎระดับประเทศ แต่ภาษี ประกันเสริม และสัญญาเอกชนบางประเภทแตกต่างตาม Kanton, Police, AVB หรือสถานการณ์ส่วนบุคคล จึงต้องตรวจเอกสารจริงของตัวเองประกอบเสมอ
ภาษี เอกสารประจำปี Lohnausweis, Steuererklärung และ NOV
ทบทวน Pensionskasse, AHV และแผนระยะยาว
ตรวจประกันและเงื่อนไข Kündigung ของสัญญาที่จะสิ้นปี
Krankenkasse, Säule 3a, Vorsorge และปิดงานปลายปี
🗓 มกราคม
- ตรวจ Krankenkasse ปีใหม่ — เช็ก Franchise, Modell, Prämie และ Unfallversicherung ว่าตรงกับที่เลือกไว้หรือไม่
- เริ่มเก็บเอกสารภาษี ตั้งแต่ต้นปี เช่น ค่ารักษา ค่าเดินทาง ดอกเบี้ย ค่าเลี้ยงดูบุตร เอกสารธนาคาร และ Vorsorge
- Säule 3a เริ่มฝากได้ตั้งแต่ต้นปี หากเป็นแบบลงทุน เงินมีเวลาอยู่ในตลาดนานขึ้น แต่ผลตอบแทนไม่รับประกัน
- Lohnausweis มักออกช่วงต้นปี ใช้เป็นเอกสารหลักในการยื่นภาษี
- Selbständigerwerbende: ตรวจใบแจ้ง AHV-Akonto จาก Ausgleichskasse ของตัวเอง
🗓 กุมภาพันธ์
- เอกสารภาษีมักทยอยมา เช่น Säule-3a-Bescheinigung, Bank-/Depot-Steuerauszug, เอกสาร Pensionskasse และดอกเบี้ย
- Kanton Zürich และหลายพื้นที่เริ่มส่งหรือเปิดระบบ Steuererklärung ช่วงต้นปี
⏰ หากเสีย Quellensteuer ให้ตั้งเตือนตอนนี้ เพราะ 31 มีนาคม เป็นเส้นตายสำคัญสำหรับ NOV และการขอคำนวณ Quellensteuer ใหม่
🗓 มีนาคม ⚠️ เดือนสำคัญของภาษี
31 มีนาคม — Steuererklärung ใน Kanton Zürich
โดยทั่วไปบุคคลธรรมดาต้องยื่นภายใน 31 มีนาคมของปีถัดจากปีภาษี หากไม่ทันควรขอ Fristerstreckung ก่อนหมดเขต และตรวจวันที่ใหม่ในระบบหรือจดหมายของตัวเอง
31 มีนาคม — Quellensteuer / NOV / Neuberechnung
ผู้ที่ถูกหัก Quellensteuer และต้องการยื่น NOV หรือขอคำนวณใหม่ต้องระวังเส้นตาย 31 มีนาคมของปีถัดไป ซึ่งโดยหลักขยายไม่ได้
⚠️ NOV ไม่ได้แปลว่าจะได้เงินคืนเสมอ ภาษีจะถูกคำนวณใหม่ตามระบบปกติทั้งชุด และอาจมีทั้งเงินคืนหรือยอดที่ต้องจ่ายเพิ่ม
สัญญาที่สิ้นสุด 30 มิถุนายน
หาก Police/AVB กำหนด Kündigungsfrist 3 เดือน บริษัทอาจต้องได้รับหนังสือยกเลิกภายในสิ้นมีนาคม แต่ต้องดูสัญญาจริงของตัวเอง
🗓 เมษายน – มิถุนายน
- หากขยายเวลายื่นภาษี ให้บันทึกเส้นตายใหม่ทันที
- บาง Kanton ส่ง provisorische Steuerrechnung ช่วงนี้ เงื่อนไขดอกเบี้ยต่างกันตามพื้นที่
- เหมาะกับการตรวจ Pensionskasse-Ausweis และขอ IK-Auszug เพื่อตรวจประวัติ AHV
- Selbständige ควรตรวจ AHV-Akonto ตามใบแจ้งของ Ausgleichskasse
🗓 กรกฎาคม – กันยายน
- หากรายได้หรือครอบครัวเปลี่ยนมาก เช่น ตกงาน ลดชั่วโมง หย่า หรือมีบุตร ให้ตรวจสิทธิ IPV ของ Kanton ใหม่
- เริ่มคำนวณวงเงิน Säule 3a ของปี โดยเฉพาะ Selbständige ที่ไม่มี Pensionskasse
- ปลายกันยายนโดยทั่วไป BAG จะประกาศเบี้ย Grundversicherung ของปีถัดไป
30 กันยายน — วันที่ต้องเช็กสำหรับประกันหลายประเภท
ถ้าสัญญาสิ้นสุด 31 ธันวาคมและมี Kündigungsfrist 3 เดือน บริษัทอาจต้องได้รับ Kündigung ภายใน 30 กันยายน เช่น Hausrat, Privathaftpflicht, Zusatzversicherung, Rechtsschutz หรือ Auto — แต่ไม่ใช่ทุกสัญญาใช้วันเดียวกัน ต้องดู Police / AVB จริง
⚠️ ประกันเสริมอย่ายกเลิกของเก่าก่อนแน่ใจว่าแผนใหม่รับแล้ว เพราะบริษัทใหม่สามารถประเมินสุขภาพและปฏิเสธได้
🗓 ตุลาคม
- Krankenkasse มักส่งจดหมาย Prämienanpassung ปีหน้าช่วงนี้
- เปรียบเทียบ Grundversicherung ผ่าน Priminfo และตรวจ Franchise / Hausarzt / HMO / Telmed
- ตรวจรอบสมัคร IPV ของ Kanton ตัวเอง
- Selbständige ตรวจ AHV-Akonto ตามใบแจ้งไตรมาส
🗓 พฤศจิกายน ⚠️ เดือนเปลี่ยน Krankenkasse
30 พฤศจิกายน — Grundversicherung / OKP
หากต้องการเปลี่ยนบริษัทเพื่อเริ่ม 1 มกราคมปีถัดไป หนังสือยกเลิกต้องถึงบริษัทเดิมภายในกำหนด ไม่ใช่เพียงส่งออกจากบ้านวันที่ 30 พฤศจิกายน
- ควรส่งล่วงหน้าด้วยวิธีที่มีหลักฐาน เช่น Einschreiben หรือ A-Post Plus
- บริษัทใหม่ใน Grundversicherung โดยหลักต้องรับผู้สมัครตามกฎหมาย ไม่สามารถปฏิเสธเพราะอายุหรือโรคประจำตัว
- หากมีหนี้เบี้ยหรือ Kostenbeteiligung ค้าง อาจมีข้อจำกัดในการย้ายบริษัท ต้องตรวจสถานะก่อน
- สำหรับ Zürich ผู้ที่ขอ Fristerstreckung อาจมี 30 พฤศจิกายนเป็นกำหนดสูงสุดตามขั้นตอนปกติ จึงต้องตรวจระบบของตัวเอง
🗓 ธันวาคม ⚠️ เดือนใหญ่ของ Vorsorge
31 ธันวาคม — Säule 3a
เงินต้องถูกบันทึกเข้าบัญชี 3a ภายในปีนั้น จึงไม่ควรรอถึงวันทำการสุดท้าย
- ปี 2026: มี Pensionskasse สูงสุด CHF 7,258; ไม่มี Pensionskasse สูงสุด 20% ของ Erwerbseinkommen แต่ไม่เกิน CHF 36,288
- Nachträglicher Einkauf: ตั้งแต่ปี 2026 สามารถเติมช่องว่าง 3a ย้อนหลังสำหรับช่องว่างตั้งแต่ปี 2025 ภายใต้เงื่อนไข และกรอบเวลาตามกฎหมาย
- Pensionskasse Einkauf: ตรวจ processing deadline ของกองทุนตัวเองล่วงหน้า และระวังกฎ 3 ปีก่อนถอนเป็นเงินก้อน
- AHV: ตรวจว่าปีนี้มี Beitragslücke หรือหน้าที่จ่ายในฐานะ Nichterwerbstätig หรือไม่
- 13. AHV-Rente: เริ่มจ่ายครั้งแรกเดือนธันวาคม 2026 สำหรับผู้มีสิทธิ Altersrente ตามเงื่อนไข
🆘 Sonderkündigungsrecht — สิทธิยกเลิกพิเศษ
บางกรณีอาจไม่ต้องรอครบรอบปี เช่น Prämienerhöhung / AVB-Änderung, Schadenfall, Umzug ins Ausland หรือ Halterwechsel แต่สิทธิและกำหนดเวลาขึ้นกับกฎหมายและ Police / AVB ของสัญญานั้น
- Prämienerhöhung / AVB-Änderung: อาจมีสิทธิยกเลิกพิเศษภายในเวลาที่กำหนด
- Schadenfall: บางสัญญาให้สิทธิยกเลิกหลังทราบผลการเคลมภายในช่วงเวลาสั้น ๆ
- Umzug ins Ausland: หลายกรณียกเลิกได้พร้อมหลักฐาน Abmeldung
- Halterwechsel: การขายรถหรือเปลี่ยนเจ้าของอาจทำให้สัญญาสิ้นสุดหรือเปลี่ยนได้
📌 หลักการจำง่าย
- อย่ารอวันสุดท้าย
- ดูวันที่บริษัท “ได้รับ” ไม่ใช่วันที่เราส่ง
- เอกสารสำคัญควรส่งแบบมีหลักฐาน
- ทุกสัญญาไม่เหมือนกัน ต้องดู Police / AVB / AGB จริง
- ภาษีและ Quellensteuer ต้องเช็กตาม Kanton
- ประกันเสริมอย่ายกเลิกของเก่าก่อนแน่ใจว่าแผนใหม่รับแล้ว
Disclaimer: เนื้อหานี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อการศึกษา ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย ภาษี การเงิน หรือประกันภัยเฉพาะบุคคล รายละเอียดอาจแตกต่างตาม Kanton บริษัทประกัน Police / AVB / AGB และสถานการณ์ของแต่ละคน โปรดตรวจสอบกับ Ausgleichskasse, Steueramt, บริษัทประกัน หรือผู้เชี่ยวชาญที่เกี่ยวข้องก่อนตัดสินใจสำคัญ