Säule 3a ให้สิทธิลดหย่อนภาษีตอนคุณจ่ายเงินเข้า และแลกกับสิทธิอีกด้านหนึ่ง: เงินก้อนนี้ไม่ได้เปิดให้หยิบออกมาใช้เมื่อไรก็ได้
แต่ล็อกนี้มีกุญแจอยู่ไม่กี่ดอก และแต่ละดอกมีเงื่อนไขของตัวเอง คนจำนวนมากรู้ว่า “มีเหตุแล้วถอนก่อนได้” แต่ไม่รู้ว่าบางเหตุบังคับให้ปิดทั้งบัญชี บางเหตุต้องมีลายเซ็นคู่สมรส และการโอนเงินภายในระบบไม่ใช่การถอนออกมาใช้
อย่าเริ่มจากคำถามว่า “ถอนได้เท่าไร” ให้เริ่มจากสามข้อ: คุณใช้เหตุใด บัญชีนี้ต้องถอนทั้งบัญชีหรือถอนได้บางส่วน และคู่สมรสต้องลงนามหรือไม่
เหตุที่กฎหมายเปิดให้ถอนก่อนกำหนด
ตาม BVV 3 และคำอธิบายของ BSV การจ่ายเงินจาก Säule 3a ก่อนถึงช่วงรับตามวัยทำได้ในกรณีต่อไปนี้
| เหตุที่ใช้ | เงื่อนไขหลักที่ต้องตรวจ |
|---|---|
| ย้ายออกจากสวิตเซอร์แลนด์อย่างถาวร | ต้องพิสูจน์การย้ายออกจริงตามเอกสารที่ผู้ให้บริการกำหนด |
| เริ่มประกอบอาชีพอิสระ | ต้องเป็น Selbständigerwerbende จริงและไม่อยู่ในระบบ 2. Säule ภาคบังคับอีกต่อไป |
| ที่อยู่อาศัยที่ใช้เอง | ซื้อหรือสร้างบ้านที่คุณใช้เป็นที่อยู่อาศัยหลัก หรือชำระคืนเงินกู้จำนองของบ้านนั้น |
| รับบำนาญทุพพลภาพเต็มจำนวนจาก IV | ใช้ได้เมื่อความเสี่ยงทุพพลภาพนั้นไม่ได้รับความคุ้มครองไว้ในสัญญา 3a |
นอกจากนี้ เงิน 3a อาจใช้ซื้อเข้า Pensionskasse (2. Säule) หรือโอนไปยังรูปแบบ 3a อื่นที่ได้รับการรับรองได้ สองกรณีนี้เป็นการย้ายเงินภายในระบบเกษียณ ไม่ใช่การถอนเงินสดมาใช้
เงื่อนไขซ่อนอยู่ในแต่ละเหตุ
ถ้าเริ่มอาชีพอิสระ — ไม่ใช่ทุกโครงสร้างธุรกิจ
คำว่า selbständig ในบทนี้เป็นสถานะประกันสังคม ไม่ได้หมายความเพียงว่าคุณเป็นเจ้าของธุรกิจ ถ้าคุณตั้ง GmbH หรือ AG คุณเป็นลูกจ้างของบริษัทของตนเองในทางกฎหมาย จึงไม่ได้เข้ากรณีนี้โดยอัตโนมัติ
เอกสารสำคัญคือการรับรองสถานะจาก Ausgleichskasse และหลักฐานว่าคุณไม่อยู่ใน Pensionskasse ภาคบังคับแล้ว อย่ารอให้ธุรกิจเปิดไปนานจึงค่อยถาม เพราะแบบฟอร์มและระยะดำเนินการของแต่ละสถาบันต่างกัน ให้ขอคำตอบเป็นลายลักษณ์อักษรจากผู้ให้บริการของคุณตั้งแต่เริ่มเปลี่ยนสถานะ
ถ้าใช้เพื่อที่อยู่อาศัย — ต้องเป็นบ้านที่คุณอยู่เอง
เหตุนี้ใช้กับ Wohneigentum zum Eigenbedarf หรือที่อยู่อาศัยที่คุณใช้เอง ไม่ใช่บ้านที่ซื้อเพื่อปล่อยเช่า และไม่ได้แปลว่าถอนได้ทุกครั้งที่ต้องการ กฎเรื่องจำนวนครั้ง จำนวนขั้นต่ำ และช่วงเวลาก่อนวัยอ้างอิงต้องตรวจกับผู้ให้บริการตามกรณีของคุณ
ถ้าย้ายออกถาวร — ต้องพิสูจน์แผนให้ตรงกัน
ผู้ให้บริการมักขอ Abmeldebestätigung (หนังสือรับรองการแจ้งย้ายออก) เอกสารระบุตัวตน และหลักฐานที่อยู่ใหม่ บางสถาบันรับคำขอล่วงหน้าได้ แต่จะจ่ายเมื่อเงื่อนไขครบจริง
อย่าใช้คำว่า “ย้ายถาวร” กับกองทุน แต่บอก Migrationsamt ว่าศูนย์กลางชีวิตยังอยู่ในสวิตเซอร์แลนด์โดยไม่มีคำอธิบาย เอกสารต่างหน่วยงานไม่จำเป็นต้องใช้กฎเดียวกัน แต่ข้อเท็จจริงและวันที่ไม่ควรขัดกัน
กฎที่คนพลาดบ่อย — บางเหตุต้องปิดทั้งบัญชี
สำหรับการย้ายออกถาวรหรือเริ่มประกอบอาชีพอิสระ โดยทั่วไปการจ่ายจะเป็นยอดทั้งหมดของบัญชี 3a ที่ใช้ยื่น ไม่ใช่การเลือกถอนเพียงบางส่วนตามใจ
ข้อยกเว้นสำคัญคือกรณี Wohneigentumsförderung (WEF) ซึ่งอาจเป็นการถอนบางส่วนได้เมื่อเข้าเงื่อนไข
ตรงนี้กระทบแผนมาก ถ้าเงินเกือบทั้งหมดรวมอยู่ในบัญชีเดียว คุณอาจไม่มีทางเลือกด้านจังหวะถอนจากบัญชีนั้น การมีหลายบัญชีจึงช่วยเรื่องความยืดหยุ่นได้ แต่ต้องแยกไว้ล่วงหน้า เพราะเมื่อถึงเวลาถอนแล้วจะตัดบัญชีเดิมออกเป็นหลายบัญชีเพื่อถอนย้อนหลังไม่ได้
อ่านหลักคิดต่อได้ที่ Säule 3a ควรมีหลายบัญชีเพราะอะไร
ลายเซ็นยินยอมของคู่สมรส
ถ้าคุณสมรสหรืออยู่ใน registered partnership การถอนก่อนกำหนดด้วยเหตุที่กฎหมายกำหนดบางกรณีต้องมีความยินยอมเป็นลายลักษณ์อักษรจากคู่สมรสหรือคู่จดทะเบียน
ผู้ให้บริการจำนวนมากขอการรับรองลายมือชื่อด้วย ถ้าคู่สมรสอยู่คนละประเทศ แยกกันอยู่แต่ยังไม่หย่า หรือสถานะเอกสารไม่ตรงกัน ให้เริ่มตรวจเรื่องนี้ก่อน เพราะมักกลายเป็นขั้นตอนที่ใช้เวลานานที่สุด
ถอนไปตามวัยได้เมื่อไร
นอกเหนือจากเหตุพิเศษข้างต้น สิทธิประโยชน์ตามวัยเริ่มจ่ายได้เร็วที่สุด 5 ปีก่อนถึง Referenzalter (อายุอ้างอิงของ AHV)
หากคุณยังทำงานต่อหลังถึง Referenzalter สามารถเลื่อนการรับออกไปได้สูงสุด 5 ปี แต่ต้องตรวจเงื่อนไขและแจ้งผู้ให้บริการให้ทันเวลา
แต่ละบัญชีต้องปิดทั้งบัญชีเมื่อถอนตามวัย การมีหลายบัญชีจึงทำให้สามารถจัดคนละบัญชีไว้คนละปีได้ ส่วนการถอนบางส่วนจากบัญชีเดียวเพื่อกระจายหลายปีทำไม่ได้
เอกสารที่มักต้องใช้
- แบบฟอร์มขอจ่ายเงินของผู้ให้บริการ
- สำเนาหนังสือเดินทางหรือบัตรประจำตัวที่ยังไม่หมดอายุ
- หลักฐานของเหตุที่ใช้ เช่น Abmeldebestätigung หรือหนังสือรับรองสถานะอาชีพอิสระ
- ความยินยอมของคู่สมรสและการรับรองลายมือชื่อ หากเข้าเงื่อนไข
- รายละเอียดบัญชีรับเงิน
รายการจริงต่างกันตามผู้ให้บริการ อย่าส่งตามเช็กลิสต์ทั่วไปโดยไม่เปิดแบบฟอร์มของสถาบันที่ถือเงินของคุณ
การจ่ายเงินก้อนอาจมีภาษีและการรายงานต่อหน่วยงานภาษี ซึ่งผลต่างกันตามว่าคุณยังมี Wohnsitz (ภูมิลำเนา) ในสวิตเซอร์แลนด์หรือย้ายออกแล้ว เรื่องภาษีจึงต้องวางแยกจากการพิสูจน์เหตุถอน
Q&A — คำถามสั้น ตอบตรงประเด็น
ลาออกจากงานแล้วถอน 3a ได้ไหม
ไม่ได้เพราะลาออกอย่างเดียว ต้องมีเหตุถอนตามกฎหมาย เช่น เปลี่ยนเป็นอาชีพอิสระและไม่อยู่ใน 2. Säule ภาคบังคับ หรือย้ายออกถาวร
ตั้ง GmbH แล้วใช้เหตุอาชีพอิสระได้เลยไหม
ไม่โดยอัตโนมัติ เจ้าของ GmbH ที่ทำงานให้บริษัทของตนโดยทั่วไปมีสถานะเป็นลูกจ้างของบริษัท ต้องให้ Ausgleichskasse และผู้ให้บริการตรวจสถานะจริง
ถอนเฉพาะครึ่งบัญชีได้ไหม
ไม่ใช่ทุกเหตุ การย้ายออกถาวรหรือเริ่มอาชีพอิสระโดยทั่วไปปิดทั้งบัญชี ส่วน WEF อาจถอนบางส่วนได้เมื่อเข้าเงื่อนไข
โอนไป 3a แห่งใหม่ถือว่าถอนหรือไม่
ไม่ถือเป็นเงินสดที่นำมาใช้ หากโอนตรงไปยังรูปแบบ 3a ที่ได้รับการรับรอง เงินยังอยู่ในระบบเกษียณ
ความเห็นของฉัน
ส่วนนี้เป็นความเห็น ไม่ใช่ตัวบทกฎหมายและไม่ใช่แนวปฏิบัติของหน่วยงาน
สิ่งที่ฉันอยากให้ระวังที่สุดคือการมองแต่ละเหตุแยกจากชีวิตจริง ทั้งที่การตัดสินใจหนึ่งครั้งกระทบหลายระบบพร้อมกัน
ถอน 3a เพื่อซื้อบ้านวันนี้ อาจทำให้เงินที่เคยเป็นสภาพคล่องในบัญชีถูกเปลี่ยนเป็นส่วนหนึ่งของบ้าน ถอนด้วยเหตุย้ายออกถาวร อาจต้องอธิบายแผนเดียวกันต่อหน่วยงาน Permit ภาษี และธนาคาร ส่วนการรวมเงินไว้บัญชีเดียวเพราะจัดการง่าย อาจตัดทางเลือกด้านจังหวะถอนในอนาคต
ถ้าคุณยังมีเวลา สิ่งที่ควรจัดการก่อนจึงไม่ใช่การเลือกวันถอน แต่คือการจัดโครงสร้างบัญชีและเอกสารให้คุณยังมีทางเลือกเมื่อถึงวันนั้น
เขียนรายชื่อบัญชี Säule 3a ทุกบัญชี พร้อมยอดคงเหลือและผู้ให้บริการ ถ้าเงินเกือบทั้งหมดอยู่ในบัญชีเดียว ให้ประเมินโครงสร้างตอนนี้ ไม่ใช่รอจนถึงวันที่ยื่นถอน
เนื้อหานี้ให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย ภาษี หรือการลงทุนเฉพาะบุคคล กฎหมาย แบบฟอร์ม ระยะเวลา และเอกสารอาจต่างกันตามเหตุถอนและผู้ให้บริการ โปรดตรวจเงื่อนไขกับสถาบัน 3a และหน่วยงานที่รับผิดชอบก่อนดำเนินการจริง
คำศัพท์ในบทนี้
Säule 3a — การออมเพื่อเกษียณแบบผูกพันที่ใช้ลดหย่อนภาษีได้
BVV 3 — ระเบียบว่าด้วยการออมเพื่อเกษียณแบบผูกพัน
Vorbezug — การถอนเงินก่อนถึงกำหนดปกติ
Wohneigentumsförderung (WEF) — การใช้เงินเกษียณเพื่อที่อยู่อาศัยที่ใช้เอง
Referenzalter — อายุอ้างอิงสำหรับสิทธิเกษียณ
IV — ประกันทุพพลภาพ
Pensionskasse — กองทุนบำเหน็จบำนาญของนายจ้าง หรือ 2. Säule
Abmeldung — การแจ้งย้ายออกจากทะเบียนที่อยู่
BSV — Bundesamt für Sozialversicherungen สำนักงานประกันสังคมกลาง
ดูคำศัพท์ทั้งหมด 4 ภาษา (Deutsch / Français / Italiano / ไทย) ที่หน้า Dictionary